Herstellen na online seksueel geweld

98% van de Nederlandse jongeren is in het bezit van een smartphone en is actief op social media. Naast de mogelijkheden die social media bieden, zijn er ook zorgen. Steeds meer jongeren worden slachtoffer van online seksueel geweld.


Waarom dit project?

Wat begint als een leuke flirt, kan uitgroeien tot situatie die iemands leven verwoest. Steeds vaker delen jongeren naaktfoto’s en filmpjes van zichzelf. Geen probleem zou je denken, totdat de beelden worden verspreid in je klas, op school of zelfs op internet worden geplaatst. Steeds meer jongeren overkomt dit. Steeds vaker hebben zij te maken met afpersing en bedreiging.

We spreken hier over online seksueel geweld. Dit kent verschillende vormen. Er wordt bovendien vaker melding van gemaakt. Worden je naaktfoto’s zonder toestemming verspreid, dan heet dat ongewilde sexting. Bij sextortion word je afgeperst met je eigen naaktfoto’s en ook grooming, een digitale vorm van kinderlokken neemt toe.

Je staat letterlijk te kijk

Als slachtoffer van online seksueel geweld sta je letterlijk ‘te kijk’ voor de hele wereld. Niets verhullende foto’s of filmpjes kunnen op internet door miljoenen mensen worden bekeken. Slachtoffers worden hier, vaak nog jaren later, nog steeds mee geconfronteerd. Er is geen ontkomen aan.

Deze vaak jonge slachtoffers ervaren stress- en stemmingsklachten, schamen zich voor wat hen is overkomen en lopen hierdoor vaak vast op school of in hun dagelijks leven. Zij komen steeds vaker terecht bij de jeugdhulpverlening en jeugdGGZ met veel verschillende hulpvragen. Een gericht hulpaanbod is er helaas nog niet.

Hoe worden jonge slachtoffers geholpen?

Deze jongeren hebben specialistische hulp nodig. Liever vandaag dan morgen. Rik Knipschild, psychotraumatherapeut, ontwikkelt in opdracht van Fonds Slachtofferhulp een nieuwe behandelmethode voor jongeren tussen de 12 en 21 jaar. Hij richt zich op het psychische, fysieke en maatschappelijk herstel van jongeren die slachtoffer zijn geworden van online seksueel geweld. Het doel is een stappenplan te ontwikkelen, zodat jeugdhulpverleners, politie, leerkrachten en jongeren samen met hun ouders straks weten wat ze van a tot z kunnen doen.

“De beelden zijn nagenoeg onuitwisbaar. Dat maakt het zo moeilijk voor slachtoffers. Via allerlei socialmediakanalen kunnen de foto’s of video’s ineens weer opduiken. Slachtoffers hebben zo het gevoel volledig de controle te verliezen.”

Rik Knipschild, psychotraumatherapeut.

Antwoord op de vraag: wat moeten we doen?

In het te ontwikkelen behandelplan ‘Interventie herstellen na online seksueel geweld’ doorloopt het slachtoffer een aantal stappen. De behandeling is bedoeld voor jongeren tussen de 12 en 21 jaar. En helpt jeugdhulpverleners, politie, leerkrachten, jongeren en hun ouders wat ze van A tot Z kunnen doen.

Eerst is er aandacht voor praktische zaken. Denk hierbij aan de mogelijkheid om beeldmateriaal te wissen. Daarna wordt gekeken naar juridische mogelijkheden. Jongeren gaan meteen zelf aan de slag. Ze leren omgaan met nare herinneringen en angst die hiermee gepaard gaat.

Naar verwachting wordt het project in 2020 afgerond, waarna het hulpprogramma wordt uitgegeven als behandelboek met eHealth-toepassingen.

Met belangrijke partners

In dit project werkt Fonds Slachtofferhulp samen met onderstaande partners.

Planning

Naar verwachting wordt het project in 2020 afgerond, waarna het hulpprogramma wordt uitgegeven als behandelboek met eHealth toepassingen.